ABD - israil - İRAN HATTINDA SAVAŞ TAMTAMLARI YENİDEN ÇALINIYOR

TAHRAN / WASHINGTON – ABD-İsrail ittifakı ile İran arasında 28 Şubat’ta patlak veren ve son 5 haftadır geçici bir ateşkesle durulan savaş, taraflardan gelen peş peşe açıklamalarla yeniden kritik bir eşiğe dayandı.

Eş zamanlı olarak Lübnan cephesinde ateşkes ihlalleri sürerken, ABD Kongresi ile Beyaz Saray arasında askeri yetki krizinin patlak vermesi bölgedeki tansiyonu zirveye çıkardı.

İran’dan Tehdit: "Savaş Bölgenin Ötesine Uzanacak, Sürprizlere Hazır Olun"

İran Devrim Muhafızları Ordusu, yayımladığı sert bildiride ABD ve İsrail’e gözdağı verdi. İran’ın askeri kapasitesinin tamamını henüz kullanmadığını belirten Devrim Muhafızları, "Düşman saldırısının tekrarlanması halinde, savaş bölgenin ötesine uzanacak ve hayal dahi edemeyeceğiniz yerlerde ezici darbelerle sizi toprağa gömeceğiz" ifadesini kullandı.

Diplomatik kanattan da askeri söylemleri destekleyen bir çıkış geldi. İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, ABD Kongre Araştırma Servisi’nin savaş boyunca Amerikan ordusunun 1 adet F-35 ve 4 adet F-15 dahil 42 uçak kaybettiğini kabul eden raporunu alıntılayarak, "Göklere çıkarılan F-35’i ilk kez düşüren güçlü Silahlı Kuvvetlerimizdir. Savaşa dönüş daha pek çok sürpriz içerecek" dedi.

Trump ve Vance: "Anlaşma İçin Can Atıyorlar, Kısa Sürede Bitireceğiz"

ABD kanadında ise Başkan Donald Trump ve Yardımcısı JD Vance, askeri operasyonların başarıya ulaştığını ve İran ordusunun büyük ölçüde felç edildiğini savunuyor. Beyaz Saray’ın bahçesinde konuşan Trump, "Donanmalarını, hava kuvvetlerini ve uçaksavarlarını yok ettik. Bu savaşı çok kısa sürede sona erdireceğiz. Anlaşma yapmak için can atıyorlar" ifadelerini kullandı. Trump ayrıca İsrail Başbakanı Netanyahu ile gerçekleştirdiği ve "uzun ve dramatik" olarak nitelendirilen telefon trafiğine atıfta bulunarak, "Netanyahu ne dersem onu yapacak, onunla hemfikiriz" dedi.

Başkan Yardımcısı JD Vance ise "sonsuz savaşları bitirme" vaatlerini hatırlatarak, Tahran ile nükleer silahlardan arındırılmış bir anlaşma yapılmaması durumunda saldırıların derhal yeniden başlayacağını aktardı. Öte yandan, İsrail devlet televizyonu KAN, ABD ve İsrail ordularının İran’a yönelik yeni bir saldırı dalgası için ortak hazırlıkları tamamen tamamladığını duyurdu.

ABD Senatosu’ndan Trump’a "İran" Freni

Washington-Tahran hattında askeri hazırlıklar sürerken, ABD Senatosu’nda tarihi bir oylama gerçekleştirildi. Cumhuriyetçilerin çoğunlukta olduğu Senato’da, Trump’ın İran’a yönelik askeri güç kullanımını Kongre onayına bağlamayı öngören "Savaş Yetkileri" tasarısı 47’ye karşı 50 oyla ilk kez prosedür engelini aşarak genel kurul görüşmelerine açıldı. Bu adım, Cumhuriyetçi senatörler arasında da "İran’la savaşın uzamasından" duyulan rahatsızlığın bir yansıması olarak yorumlanıyor.

Hürmüz Boğazı’nda Abluka ve "Gizemli Gemi" Soruşturması

CENTCOM, 13 Nisan’dan bu yana Hürmüz Boğazı’nda uygulanan abluka kapsamında bugüne kadar 89 ticari geminin rotasının değiştirildiğini açıkladı. Bu süreçte İran Devrim Muhafızları ise son 24 saatte 5’i süper tanker olmak üzere 26 geminin kendi koordinasyonlarında boğazdan geçtiğini iddia etti.

Öte yandan, 4 Mayıs’ta BAE açıklarında demirliyken patlama yaşanan Güney Kore bandıralı "HMM Namu" kargo gemisiyle ilgili kriz sürüyor. Güney Kore Dışişleri Bakanı Cho Hyun soruşturmada son aşamaya gelindiğini açıklarken; Trump, İran'ın gemiye saldırdığını ve buna karşılık ABD'nin 7 İran botunu batırdığını öne sürdü.

Diplomatik Trafik ve Savaş Suçu Suçlaması

Pakistan Aracılığıyla Müzakere: Pakistan İçişleri Bakanı Muhsin Nakvi, ABD ve İran arasındaki diplomasi trafiğinde arabulucu rolüyle son bir hafta içinde ikinci kez Tahran’a giderek Cumhurbaşkanı Pezeşkiyan ve Meclis Başkanı Kalibaf ile görüştü. İran tarafı, "İstediğimiz şey talepler değil, haklarımızdır" açıklamasını yaptı.

Katliam Tartışması: 28 Şubat’ta Minab kentindeki bir kız ilkokuluna düzenlenen ve 168 çocuğun öldüğü saldırıyla ilgili tartışma büyüyor. CENTCOM Komutanı Brad Cooper’ın "okul füze üssündeydi" iddiasını yalanlayan İran Dışişleri Sözcüsü İsmail Bekayi, "Bu iddia, 170'ten fazla çocuk ve öğretmenin katliamını örtbas etmek için utanmazca bir yalan ve açık bir savaş suçudur" dedi.

Lübnan Cephesi Ateşkese Rağmen Yanıyor

İran eksenindeki hareketlilik sürerken, 17 Nisan’da yürürlüğe giren ateşkese rağmen Lübnan-İsrail sınırındaki çatışmalar durmadı. İsrail ordusunun 2 Mart'tan bu yana Lübnan'a düzenlediği saldırılarda ölenlerin sayısı 3 bin 73'e yükseldi. 

Güney Lübnan'da Hizbullah’ın fiber optik kamikaze İHA ile gerçekleştirdiği tahmin edilen saldırıda İsrail'in 401'inci Zırhlı Tugay Komutanı Albay Meir Biderman ağır yaralanırken, çıkan bir diğer çatışmada yedek Binbaşı Itamar Sapir öldürüldü.